Clear Sky Science · nl

Volledige emissie‑openbaarmaking volgens California Senate Bill 253 kan koolstofevaluaties veranderen en investeringen herleiden

· Terug naar het overzicht

Waarom deze nieuwe klimaatregel voor u van belang is

We horen tegenwoordig vaak dat bedrijven “groen” worden, maar het is verrassend moeilijk te weten hoeveel klimaatvervuiling een bedrijf werkelijk veroorzaakt. Een nieuwe wet in Californië, Senate Bill 253, kan dat veranderen—niet alleen voor Californiërs, maar voor investeerders en bedrijven in de hele Verenigde Staten. Deze studie onderzoekt wat er gebeurt als grote ondernemingen gedwongen worden hun volledige CO2‑voetafdruk te onthullen, inclusief vervuiling die verborgen zit in de toeleveringsketen en in het gebruik van hun producten. De bevindingen suggereren dat ons huidige beeld van welke bedrijven klimaatvriendelijk zijn flink op zijn kop kan worden gezet, met concrete gevolgen voor waar miljarden aan investeringskapitaal naartoe vloeit.

Figure 1
Figure 1.

Wat Californië’s wet precies doet

SB 253 richt zich op grote Amerikaanse bedrijven die zaken doen in de staat en wereldwijd meer dan $1 miljard per jaar verdienen. Deze ondernemingen moeten drie soorten broeikasgasemissies rapporteren. De eerste twee zijn redelijk bekend: vervuiling door hun eigen activiteiten (zoals fabrieksschoorstenen) en door de elektriciteit en warmte die ze inkopen. De derde categorie is veel ruimer en lastiger te vangen: emissies stroomop en stroomaf in de waardeketen, van de activiteiten van leveranciers tot hoe klanten producten gebruiken en weggooien. Hoewel veel grote bedrijven de eerste twee typen al vrijwillig rapporteren, zijn waardeketenemissies vaak gefragmenteerd, geschat met grove modellen of geheel weggelaten. SB 253 maakt dit uitgestrekte, vaak verborgen stuk van de koolstofpuzzel verplicht inzichtelijk voor investeerders.

De meeste vervuiling zit verborgen in de waardeketen

De auteurs identificeren eerst meer dan 2.400 Amerikaanse bedrijven die waarschijnlijk onder SB 253 vallen en onderzoeken hun historische emissiegegevens van 2017 tot 2023. Ze vinden dat ongeveer slechts 14% van de klimaatvervuiling van deze ondernemingen afkomstig is van hun eigen activiteiten en ingekochte energie samen. Een opvallende 86% komt voort uit waardeketenemissies, zoals de productie van grondstoffen, transport en het gebruik van producten zoals auto’s, telefoons en financiële diensten. In sectoren als technologie, consumentengoederen en financiën ligt meer dan 90% van de emissies in deze derde categorie. Dit betekent dat het deel van het koolstofverhaal dat investeerders grotendeels hebben genegeerd in feite het grootste deel is.

Figure 2
Figure 2.

Hoe volledige openbaarmaking de ranglijst door elkaar schudt

Investeerders rangschikken bedrijven binnen elke sector vaak op hoeveel koolstof ze uitstoten per dollar omzet. Vandaag de dag zijn die ranglijsten grotendeels gebaseerd op de eerste twee typen emissies, omdat daarvoor de meeste data beschikbaar zijn. De onderzoekers simuleren wat er gebeurt wanneer waardeketenemissies aan het totaal worden toegevoegd. Ze vinden dat de samenhang tussen oude en nieuwe ranglijsten zwak is: gemiddeld verschuift de positie van een bedrijf binnen zijn sector met ongeveer 23 percentielpunten. Een onderneming die als klimaatleider lijkt wanneer alleen directe emissies worden meegerekend, kan naar het midden of zelfs het einde van de ranglijst zakken zodra de emissies die in de toeleveringsketen en het productgebruik schuilgaan worden meegeteld. Bekende voorbeelden zijn bedrijven waarvan het strakke, weinig‑vervuilende hoofdkantoor de koolstofintensieve productie en het productgebruik elders verhult.

Wat dit betekent voor uw spaargeld

Veel beleggingsfondsen beloven nu portefeuilles te kantelen richting lager‑carbon bedrijven, maar de meesten doen dat met behulp van de gedeeltelijke ranglijsten die het merendeel van de waardeketenvervuiling weglaten. De auteurs construeren twee hypothetische portefeuilles: één die bedrijven bevoordeelt met lage directe en energiegerelateerde emissies, en een andere die bedrijven bevoordeelt met lage volledige waardeketenemissies. Beide behalen vergelijkbare financiële rendementen als een standaard marktportefeuille, maar hun klimaatvoetafdrukken verschillen sterk. De portefeuille die alleen op directe emissies is gebaseerd reduceert gefinancierde emissies met een bescheiden 6%. De portefeuille gebaseerd op volledige waardeketenemissies halveert daarentegen bijna de totale koolstofvoetafdruk, inclusief een grote daling van de vervuiling die samenhangt met het gebruik van producten. Overschakelen van de oude naar de nieuwe portefeuille zou ongeveer 29% van het geïnvesteerde kapitaal herschikken vereisen, met nog grotere verschuivingen in sectoren waar waardeketenemissies dominant zijn.

Kosten, uitdagingen en mondiale neveneffecten

Het verplichten van dit niveau van openbaarmaking is niet gratis. Bedrijven zullen betere datasystemen nodig hebben, strakkere coördinatie met leveranciers en klanten, en nieuwe interne controles zodat externe auditors de cijfers kunnen goedkeuren. Het schatten van waardeketenemissies vereist ook oordeelsvorming en kan leiden tot dubbele telling wanneer meerdere bedrijven verantwoordelijkheid claimen voor dezelfde vervuiling. Deze zorgen hebben juridische uitdagingen tegen SB 253 aangewakkerd, met name rond de vraag of de wet spreken afdwingt en of de schattingen precies genoeg zijn. Toch laat de studie zien dat de ingrijpende herschikking van koolstofranglijsten zichtbaar is bij verschillende dataleveranciers en voor bedrijven met zowel zwakkere als sterkere bestaande duurzaamheidsrapportage, wat suggereert dat het effect niet louter een meetfout is.

Waarom dit bedrijfsgedrag kan veranderen

Voor de leek is de kernboodschap eenvoudig: zodra bedrijven de volledige klimaatimpact van de producten die ze maken en verkopen moeten onthullen, kunnen investeerders een “schoon” hoofdkantoor niet langer als bewijs van een schoon bedrijf zien. De wet in Californië zal licht werpen op het veel grotere, verborgen deel van de bedrijfs‑koolstofvoetafdrukken. De studie suggereert dat dit grote geldstromen kan herschikken richting ondernemingen waarvan de volledige waardeketens minder vervuilend zijn, en weg van degenen wier emissies tot nu toe onopgemerkt bleven. Als dat op grote schaal gebeurt, versterkt het de financiële prikkels voor bedrijven om niet alleen hun eigen faciliteiten te verduurzamen, maar ook hun leveranciers, logistiek en het ontwerp en gebruik van hun producten—waardoor klimaatbeloftes betekenisvoller kunnen worden voor de planeet.

Bronvermelding: Dutta, S., Hwang, J. & Patatoukas, P.N. Full emissions disclosure under California Senate Bill 253 could change carbon evaluations and redirect investment. Commun. Sustain. 1, 42 (2026). https://doi.org/10.1038/s44458-026-00051-9

Trefwoorden: bedrijfsemissies, klimaatopenbaarmaking, California SB 253, duurzaam investeren, Scope 3‑emissies